Een paar toespraken, een natuurwandeling door De Liniehof en een borrelnapraatje. Dat waren de ingrediënten voor de officiële herdenking van vijftig jaren Madese Natuurvrienden. Arjen Stoop, voorzitter, van de gouden natuurclub is eigenlijk wars van protocol, maar kon bij dit edelmetalen jubileum daaraan niet ontkomen. Samen met wethouder natuurbeleid Wilma Alink blikte voorzitter Stoop terug op vijftig jaren Madese Natuurvrienden (MNV).

Door Michiel Peeters

Natuurlijk ontbrak een kritisch woord van de gouden jubilaris niet. “Tijden en inzichten veranderen. In de jaren zeventig waren er nog volop ruilverkavelingen waarbij de stoffering van het landschap werd opgeruimd. Bij MNV waren daarover zorgen. De alarmbellen gingen af want de biodiversiteit verdween. We wilden met het laatste restje ‘duinnatuur’ laten zien wat er al verloren was gegaan, “ aldus Arjen Stoop.

‘Dooradering in landschap terugbrengen’

MNV wil met een Deltaplan biodiversiteit de dooradering van het landschap terugbrengen. Al is het maar 10%. Dan heb je nog een beeld hoe het landschap was. Geen kale polders, maar percelen omzoomd door knotwilgen en hagen. En allerlei ganzen en kleine zilverreigers of een cettis zanger in plaats van een halsbandparkiet in Drimmelen. In Breda zijn ze al gesignaleerd!”

MNV is actief in tal van werkgroepen. Ze is medeoprichter van Wilde Weelde (Cruydthoeck), de vakgroep heemtuinbeheer en landelijk lid van OASE netwerk en SNTP (Wijd verspreid in Nederland en Vlaanderen zijn kleine oases te vinden met inheemse flora en fauna. Tuinen, parken, ecologisch beheerd groen, in eigendom of in beheer van particulieren, gemeenten, verenigingen of stichtingen).

Verder is de gouden MNV nog actief in een twintigtal projecten: een greep: wilde bijen, ijsvolgels, huiszwaluw, poelen, visdiefjes, wildcamera’s, kraamkasten vleermuizen, boomkikkers en nachtvlinders. Verder werkt ze nog samen met de gemeente op het gebied van tegelwippen, tuin- en klimaatcoach en een groen platform en landschapsbeheer. Denk onder meer aan: natuurwerkdagen, wilgen knotten, griendonderhoud, poelen en putten en onderhoud De Worp.

Eigenlijk bestaat de vereniging al sinds 21 april officieel vijftig jaren. En aangezien de club haar bourgondische ‘roots’ erg belangrijk vindt, vierde de jubilaris het gouden jubileum een klein half jaar terug al met de vrijwilligers van de werkdaggroep. Slagroomtaart en koffie waren toen de lekkere smaakmakers.

Natuur in!

“Eind jaren zeventig van de vorige eeuw verveelde de jeugd in Made zich ook weleens. Pastoor Wim de Clerk en Joris Gaymans, zoon van de huisarts, plaatste toen in de voorloper van dit weekblad, De Klok, een oproep om de jongeren te activeren. Bas Stoop en Wil Borm waren ook aanwezig in de pastorietuin bij de oprichtingsvergadering van de Madese Natuurvrienden, 21 april 1976. Meteen ook was de werkvorm van de club al bekend: “We gaan naar buiten met de jeugd, de natuur in! Zoveel kiemkracht bezat de natuurclub toen al,” aldus Arjen Stoop, zoon van oprichter Bas, en al jaren voorzitter.

Familienamen zoals Sommer, Borm, Tholhuijsen, Luijten, Stoop en vele andere blijken veelvuldig in de annalen van de vereniging voor te komen. Niet voor niets kijken Bas en Arjen Stoop tevreden terug op een halve eeuw bloeiende natuur in Made en verre omgeving. Wethouder Wilma Alink bedankt de gouden jubilaris daarvoor dan ook en beloonde de vereniging voor het vele natuurwerk symbolisch met een gouden ijsvogelcheque van honderd euro.

Pareltjes polderlandschap

Volgens secretaris Ankie Stoop is de vereniging al vanaf de oprichting actief in het onderhoud van knotwilgen voor de gemeente, SBB, waterschap en particulieren. Het zijn volgens haar de ‘pareltjes van het polderlandschap.’

Ze doet nog een greep in de zak van beheeractiviteiten van de natuurclub: poelen opschonen, bloeiende struweelhagen aanplanten en onderhouden, het verrichten van botanisch maaiwerk, een speelbos voor kinderen creëren, nationale natuurwerkdagen organiseren, nestkasten ophangen, huiszwaluwtillen opzetten, het project Erven Plus ondersteunen. Het is maar een kleine greep uit de beheeractiviteiten van de MNV, maar de deskundigheid van de Madese Natuurvrienden wordt in de wijde regio gewaardeerd.

Doen we even!

En in de regio is ook daadwerkelijk in de regio. De vrijwilligers maakten uitstapjes naar Effen, bij Breda, om even de Vincents van Gogh poosplaats aan te planten, ‘doen we even’, aldus secretaris Stoop; “50.000 stuks autochtoon bosplantsoen uitventen voor landschappelijke beplantingen in West-Brabantse gemeenten bij ruim honderd adressen; doen we even. Het ‘kunst- en cultuurproject’, Vincents Zonnebloemenproject in Etten-Leur, kostte heel wat kruim, maar door inzet van MNV-vrijwilligers is het project super geslaagd en dat deden we ook maar even!’ Al die activiteiten stonden nooit los van de verse zelfgemaakte soepen voor de vrijwilligers, gemaakt door Gerda, de superoma van de MNV (85 jr.), vrouw van oprichter van de MNV, Bas (90).

Liniehof, oudste heemtuin van Brabant & Begijn Le Bleu

Vanaf 1978 beheert de vereniging de Liniehof. Het is nu de oudste heemtuin van Brabant! Het is het enige overgebleven stukje historisch landschap in Made en dat moet zeker behouden blijven. Het is de natuurlijke overgang van ’t ouwe ‘Stuyvezant’ naar de beemden van de ‘Brieltjes’.

In 2001 mochten hier de vrijwilligers een eigen parkgebouw bouwen, dat ook dienstdoet als educatief centrum. Naast activiteiten zoals lezingen en groepsbezoeken komen hier ook scholen (basis- en voortgezet onderwijs) voor tal van educatieve activiteiten.

Het jubileumjaar is nog niet voorbij. Na de slagroomtaart voor de vrijwilligers, een dagexcursie voor de leden en de officiële receptie mogen de leden en iedereen in Made straks ook nog genieten van een theateroptreden van Begijn Le Bleu op 16 oktober in het scc De Bernardus.