Als de schemering invalt komt het nachtleven écht op gang. Allerlei dieren worden actief, zo óók de vleermuis. Een dier dat we vaak in het donker in een flits voorbij zien komen, waardoor we ze nauwelijks herkennen. Omdat ze voor ons een haast verborgen leven leiden, zijn vleermuizen een onbekende en onbegrepen diersoort die bij sommige mensen zelfs angstgevoelens oproepen. Volkomen ten onrechte.

Vleermuizen of ook wel handvleugeligen (Chiroptera) genoemd, zijn (meestal) kleine zoogdieren. Wereldwijd zijn er ongeveer 1430 verschillende soorten vleermuizen bekend. In Nederland komen achttien verschillende soorten vleermuizen voor. De meest algemeen voorkomende vleermuis in Nederland is de gewone dwergvleermuis (Pipistrellus pipistrellus). Hij komt vooral voor in woonwijken, parken en langs waterkanten. Het is ook de kleinste soort. Hij weegt slechts tussen de 3,5 en 8 gram en heeft een spanwijdte van ongeveer 15cm. Andere soorten die je vaak kunt zien zijn de Laatvlieger (Eptesicus serotinus), de Watervleermuis (Myotis daubentonii) en de Rosse vleermuis (Nyctalus noctula).

Vleermuizen leven vooral ‘s avonds en ‘s nachts. Ze gaan dan op jacht naar voedsel. Omdat vleermuizen erg slecht zien, hebben ze een bijzondere eigenschap ontwikkeld. Ze maken gebruik van sonargeluiden (echolocatie). Ze zenden een geluidsignaal uit dat door allerlei voorwerpen en óók prooien wordt teruggekaatst. Dankzij hun relatief grote oren kunnen ze via de echo, die wordt teruggekaatst, precies bepalen waar een prooi is. Daardoor kunnen ze razendsnel hun beweging aanpassen om die prooi te vangen. Ze zijn daarin heel trefzeker. Elke vleermuissoort heeft zijn eigen sonargeluid. Die ultrasone geluiden zijn zo hoog dat ze boven de gehoorgrens van mensen liggen waardoor wij ze niet kunnen horen.

Vleermuizen eten vooral insecten, zoals muggen, nachtvlinders, kevers, oorwormen, wantsen en spinnen. Ze eten al snel zo’n 300 tot 1000 insecten per nacht en zijn dus zeer nuttig om plagen te voorkomen. Zo jagen grotere vleermuizen, zoals de Laatvlieger en de Rosse vleermuis, op de vlinders van de eikenprocessierups. Hierdoor werken ze ook mee aan de bestrijding van de eikenprocessierups, want elke vrouwelijke vlinder die door hen wordt opgegeten kan geen eitjes meer leggen. En dat scheelt later zo’n 400 rupsen die ons niet meer kunnen belagen met hun vervelende brandharen.

Door hun, voor mensen, vrijwel verborgen leven heerst er veel onbegrip over vleermuizen. Zo worden ze in bepaalde culturen in verband gebracht met duisternis, kwaadwilligheid en zelfs de dood. Ze roepen daardoor angstgevoelens bij sommige mensen op. Dat is helemaal niet nodig. Vleermuizen zijn van grote ecologische waarde voor de natuur in het algemeen, voor bos- en tuinbouw en zéker bij de bestrijding van plaagdieren.

Bent u nieuwsgierig geworden en wilt u meer weten over de vleermuis? Dat komt goed uit want op 28 tot en met 30 augustus is het de jaarlijkse Nacht van de vleermuis. Dan worden er verspreid over het hele land vleermuisexcursies gehouden. Kijk voor meer informatie hierover op deze website: https://www.nachtvandevleermuis.nl/.

Heb je vragen of wil je reageren stuur dan een e-mail naar kiemkrachtdrimmelen@gmail.com.