Nijmegen/Made – ‘Wandelen is een uitlaatklep voor bijzondere verhalen met een lach en een traan’ heb ik al eens eerder gezegd. En verhalen zijn er volop gemaakt in de 108e editie van de Vierdaagse Nijmegen, het grootste wandelevenement van de wereld. Tijd om even terug te kijken op Nijmegen, mijn slaapplek op het balkon van Groesbeek pal naast de Zevenheuvelenweg, gedachten te ventileren en mijmeringen laten borrelen. Wandelen is training voor je hele lijf en geest. Je loopt je hoofd leeg, staalt je spieren en laad je energiebatterij op. En dat was nodig vond Michiel Peeters, freelancer bij Em. de Jong Media in Baarle-Nassau.

Door Michiel Peeters

Voor alle wandelaars aan de Vierdaagse is de finish op de Via Gladiola een bijzonder moment. Voor mij betekende die dertiende aankomst – de twaalfde officiële (in 1992 liep ik slechts de 4 x 40 km) – extra betekenis. Ondanks mijn aanmelding stond deelname lange tijd op losse schroeven door lichamelijke ongemakken. Toch voltooide ik de 160 km.

Onverwachte ontmoetingen in de aanloop zorgden dat ik de wachtende goudgele rakker op de Wedren in één teug naar binnen kon gieten. Met die lange slok bedankte ik Jau-sportfysiotherapeut Bas Gunter voor zijn heupspierversterkende oefeningen, podoloog Niels Mol uit Prinsenbeek voor zijn hemelse geprinte zooltjes, schoenhandel Vermeulen uit Dongen voor zijn Xsensible schoenen, maar vooral mijn wandelmaatje uit IJsselstein, Patricia Spelbos-de Bruijn.

We waren drie dagen elkaars mentale coach en liepen, achteraf gezien, ontspannen na de verlossende eindstreep op de Wedren. Daar gaven we elkaar de eretitel ‘wandelmaatje voor eeuwig’. Het getal dertien voelt vanaf nu als een geluksgetal! En om met de oude vierdaagse hit van John de Bever te spreken, ‘Jij krijgt die lach niet meer van ons gezicht!’.

Wereldkampioenschap

Als je voor de dertiende keer aan de start verschijnt, ken je de Vierdaagse inmiddels door en door. De vroege ochtenden, de lange rijen wandelaars, de aangeschoten vrolijke studenten in de ochtend, de muziek in de dorpen, het applaus van duizenden toeschouwers en de onvermijdelijke vermoeidheid aan het einde van iedere etappe zijn vertrouwde ingrediënten. Toch voelde deze editie van ‘het wereldkampioenschap van gewone mensen, die een bijzondere prestatie neerzetten’ allesbehalve vanzelfsprekend. De wens om aan de start te verschijnen bleef, gelukkig, sterker.

Oorwurm Bemmel

Kon alle wandelaars uit de gemeente Drimmelen op de maandagmiddag, een dag voor de start op dinsdagmorgen, op de foto zetten voor een paginagroot artikel in dit weekblad. Gesterkt met andere wandelschoenen, compressiesokken en mijn zalige wandelzooltjes leek het lichaam goed te reageren op de eerste wandeldag. De zon bleef gelukkig heel lang achterwege, maar sloeg toch nog de laatste elf kilometers toe. Anneke Grönloh’s hit ‘Brandend Zand’ knalde in mijn hoofd richting Bemmel, een plaats waar ik ieder jaar weer, een dip krijg. Je loopt Bemmel in en weer uit en weer in en weer uit en Lent en de verlossende Waalbrug komen niet in het zicht.

Samen met oud-onderwijs collega Astrid uit Cuijk, docente Duits aan het stedelijk gymnasium in Arnhem, liepen we die storende oorwurm Bemmel op weg naar de verlossende Waalbrug in Nijmegen er weer uit. Het deed me denken aan een 4Daagse spreuk uit mijn loopverleden: ‘Es sind nicht deine Beine die aufgeben; Es ist dein Kopf’. Die wijsheid op een Duits wandelshirt hield me op dag één op de been. Wel was ik benieuwd hoe het lichaam zou reageren op deze toch warme laatste uren van de eerste dag?

Nana Mouskouri

‘Guten morgen Sonnenschein’ zong Nana Mouskouri mij op woensdag om drie uur ’s nachts uitgerust wakker. Gaandeweg de dag groeide het vertrouwen bij mij en mijn wandelmaatje van de B&B op het balkon van Groesbeek, Patricia.

We werden elkaar in de schoot geworpen op woensdagmorgen. En dat bleek achteraf een voltreffer! Werd onderweg ook nog eens spontaan tot Wandelende Tak gebombardeerd. Patricia had een eet-drink-rustarrangement geboekt bij die organisatie, een gouden formule. Het draaide bij mij de prestatieknop om tot genieten. Het leek wel of we na een viertal korte onderbrekingen over het parcours vlogen, terwijl we onderweg ons zangrepertoire probeerden aan te vullen met de hits van dit jaar. ‘Cheerio’ en ‘Zwoele Zomernachten’ en enkele gouwe ouwen, zoals: ‘Engelbewaarder’, ‘Oos moeder zee nog’ en ‘Atemloos durch die Nacht’.

De tweede dag staat bekend als zwaar. En dat is het nog steeds. Lange stukken wandelweg met heel veel ‘Wychen’ voordat je in het uitpuilende en carnavaleske grote Wychen arriveert, wat later Beuningen en vanaf de sluis bij Weurt wordt het aftellen Eerst loop je nog door een authentiek stukje Nijmegen met knallende geluidsboxen, bezienswaardige buurtbewoners en later een Waalkade waar het letterlijk lilde, blubberde en bungelde.

Plaatjes van allerlei soort schoten aan je ogen voorbij op die tweede dag en andere dagen van de Vierdaagse. Je kreeg bij ons in ieder geval niet meer de lach van ons gezicht. De spontane ontmoeting met Dorien, de moeder van Laura van de B&B en haar zus, deed ons de oplopende straatstenen naar het Faberplein niet meer voelen.

Wandelen blijkt toch ontspannend en geestverruimend te werken. Het psychologische ventiel blies opnieuw hele verhalen uit en verschoof vermoeidheid naar de achtergrond. Daar hielpen de ontspannende, voetmassages en -baden van Dorien ’s avonds ook aan mee.

De derde dag, de dag van de bergen, voerde ons lang het Balkon van Groesbeek, onze slaapplaats, aan de Zevenheuvelenweg bij het Canadese oorlogskerkhof. Een extra stop om overtollig ‘loopspul’ achter te laten en zo licht mogelijk te wandelen om na dik acht kilometer de finish te bereiken. Altijd leuk zo’n thuisstop als je maar niet blijft hangen!

Minder rotzooi

Het is al vaker gezegd, maar het wordt ieder jaar weer bewezen tijdens de Vierdaagse. De energie die er in de regio Nijmegen hangt is bijzonder. De mensen gaan leuk met elkaar om. Zo zou het altijd moeten zijn in de wereld. Dat geluksgevoel spat ieder jaar weer van dit Nijmeegse wandelfeest af. Haal regeringsleiders van heel de wereld eens naar dit evenement, dan zou er heel wat minder rotzooi zijn op deze aardkloot!

Ik zei het al eerder, wandelen werkt ontspannend en geestverruimend. De innerlijke ventielen bij mensen blazen hele verhalen uit. Zoals die van Carla uit Babberich, die waarschijnlijk voor de laatste keer de Vierdaagse loopt, omdat haar ziektebeeld het volgend jaar waarschijnlijk niet meer toestaat. Ze lijdt aan sclerodermie. Een reumatische auto-immuunziekte waarbij bindweefsel dikker wordt of verhardt door een ontstekingsproces. Dik drie jaren geleden werd dit geconstateerd, toen ze zich zo moe voelde. Carla weet het aan haar moeizame scheidingsproces, helaas luidde de diagnose anders.

Nog een mooi gesprek had ik op de eerste dag, de dag van Elst met Carla, een haptonoom uit Oost-Brabant. Ze liep samen met haar man de Vierdaagse, maar dan wel in eigen tempo. Hoog sensitief drong ze diep bij je door zonder je daarbij ongemakkelijk te voelen. Ik merkte ook meteen op dat ik aan, wat zij noemde ‘jouw geefkant’ mij makkelijker uitte. Het was aangenaam wandelen met de Brabantse op de eerste dag, de kilometers vlogen voorbij, tot de koffie en haar ‘vent’ riepen en de zon ging schijnen.

Inhalen

Verder is het eigenlijk ondoenlijk om ieder gesprek weer te geven. Leuk en ontspannend waren alle gesprekjes met Patricia over het leven, fysiotherapie, omgaan met moeilijke patiënten, puberdochters, crossfit, wandelen, vakanties in het verleden en de Huttentocht in de Dolomieten en het uitrustmoment in Toscane waar ze met haar gezin naar uitkeek, mijn ontmoetingen tot drie keer toe met Milou, een oud-leerlinge van mij en haar moeder Dorien. Aangenaam was dat, maar deed je ook beseffen dat de jaren strijken!

De leukste verrassingen voor ons beiden kwamen na de overtocht van Cuijk. Net voor we Mook binnenstapten zag ik in de verte al Jozine uit Zegge. De oud-rechercheur stond langs de kant op Jan te wachten. Haar man liep dit jaar ook mee. Dat weerzien met haar, ze kreeg al heel wat tegenslagen te verwerken met de ziekte K\. \. blijft me ontroeren.

De twee mooiste inhaalmomenten vonden plaats op de Via Gladiola. Petekind Milou en haar vriend Tjietse en oudbuurvrouw Isabel haalden ons in met gladiolen en het gezin van Patricia (Vincent, Fiene, Imke en oma Ineke) kopieerde het ritueel iets verderop.

En voor ik het vergeet, starten in alle vroegte is geen straf in Nijmegen. Jonge, doordronken studentes en studenten zingen iedere wandelaar uit volle borst toe, moedigen ze aan en ontwaken pas bij binnenkomst van de wandelaars aan de finish. Mis die decoratie nu al, nog een klein jaartje wachten, ook op mijn Nijmeegse binnenhalers uit Brabant!